{"id":7364,"date":"2012-11-04T11:05:18","date_gmt":"2012-11-04T09:05:18","guid":{"rendered":"https:\/\/agustinfernandezpaz.gal\/?p=7364"},"modified":"2012-11-10T19:53:07","modified_gmt":"2012-11-10T17:53:07","slug":"carta-a-unha-mestra-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/agustinfernandezpaz.gal\/es\/carta-a-unha-mestra-2\/","title":{"rendered":"Carta a unha mestra"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"color: #800000;\"><strong>Carta a una maestra<\/strong>. Alumnos de la escuela de Barbiana. Nova Terra, 1970<\/span><\/p>\n<p>Lin este libro na Coru\u00f1a, no ano 1972. Tras regresar de Barcelona, estaba facendo os estudos de mestre na Escola de Maxisterio. Entre alg\u00fans e algunhas de n\u00f3s, circulaban unha serie de libros que non ti\u00f1a nada que ver co que dabamos nas clases. En Espa\u00f1a agromaba unha nova conciencia sobre <a title=\"Cuadernos de Pedagog\u00eda\" href=\"http:\/\/www.cuadernosdepedagogia.com\/\" target=\"_blank\">a escola<\/a> e o traballo de educar; n\u00f3s participabamos dela, e hab\u00eda uns poucos libros que a alimentaban. Lembro, tal como me ve\u00f1en \u00e1 memoria, t\u00edtulos como <em>Pedagog\u00eda del oprimido<\/em> (Paulo Freire), <em>La escuela ha muerto<\/em> (Everett Reimer), <em>Los m\u00e9todos naturales<\/em> (C\u00e9lestin Freinet), alg\u00fans de Jean Piaget e outros que desenvolv\u00edan as teor\u00edas desescolarizadoras de Ivan Illich e experiencias coma a de Summerhill ou os traballos do Movimento di Cooperazione Educativa (MCE) italiano.<\/p>\n<p>Entre aqueles libros que liamos e discutiamos con paix\u00f3n, hab\u00eda un de redacci\u00f3n moi sinxela que conseguiu remexernos por dentro e, no meu caso, influ\u00edu intensamente no xeito de entender o labor dun mestre. Cham\u00e1base <a title=\"La escuela de Barbiana\" href=\"http:\/\/colectivoeducadores.files.wordpress.com\/2010\/02\/la-escuela-de-barbiana.pdf\" target=\"_blank\"><em>Carta a una maestra<\/em><\/a> e estaba escrito por oito mozos dunha <a title=\"Barbiana: Otra escuela es posible\" href=\"http:\/\/www.youtube.com\/watch?v=RCHpoHFoWmI\" target=\"_blank\">escola unitaria italiana<\/a>, a de Barbiana, unha aldea de monta\u00f1a da diocese de Florencia. Quen promovera a s\u00faa escrita fora un cura, <a title=\"V\u00eddeo sobre Lorenzo Milani e Barbiana (1 de 6)\" href=\"http:\/\/www.youtube.com\/watch?v=2gh56iAiT7s\" target=\"_blank\">Lorenzo Milani<\/a>, destinado al\u00ed como p\u00e1rroco e que dedicou os seus esforzos a lles dar clase aos nenos da aldea. O libro publicouse en 1967, e a editorial Nova Terra, de orientaci\u00f3n relixiosa progresista, traduciuno ao castel\u00e1n en 1970. Esa primeira edici\u00f3n \u00e9 a que merquei e a que conservo coma ouro en pano. Sei que houbo ben edici\u00f3ns posteriores, mais desco\u00f1ezo se segue comercialmente vivo.<\/p>\n<div id=\"attachment_7356\" style=\"width: 310px\" class=\"wp-caption alignleft\"><a href=\"https:\/\/agustinfernandezpaz.gal\/wp-content\/uploads\/2012\/11\/escuela_barbiana.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-7356\" class=\"size-medium wp-image-7356\" title=\"Lorenzo Milani cos alumnos de Barbiana\" src=\"https:\/\/agustinfernandezpaz.gal\/wp-content\/uploads\/2012\/11\/escuela_barbiana-300x195.jpg\" alt=\"Lorenzo Milani cos alumnos de Barbiana\" width=\"300\" height=\"195\" srcset=\"https:\/\/agustinfernandezpaz.gal\/wp-content\/uploads\/2012\/11\/escuela_barbiana-300x195.jpg 300w, https:\/\/agustinfernandezpaz.gal\/wp-content\/uploads\/2012\/11\/escuela_barbiana-768x500.jpg 768w, https:\/\/agustinfernandezpaz.gal\/wp-content\/uploads\/2012\/11\/escuela_barbiana-705x459.jpg 705w, https:\/\/agustinfernandezpaz.gal\/wp-content\/uploads\/2012\/11\/escuela_barbiana-450x293.jpg 450w, https:\/\/agustinfernandezpaz.gal\/wp-content\/uploads\/2012\/11\/escuela_barbiana-530x345.jpg 530w, https:\/\/agustinfernandezpaz.gal\/wp-content\/uploads\/2012\/11\/escuela_barbiana-110x71.jpg 110w, https:\/\/agustinfernandezpaz.gal\/wp-content\/uploads\/2012\/11\/escuela_barbiana.jpg 775w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-7356\" class=\"wp-caption-text\">Lorenzo Milani cos alumnos de Barbiana<\/p><\/div>\n<p>A realidade que o libro denunciaba era a da Italia dos anos sesenta. Mais n\u00f3s sabiamos que tam\u00e9n nos serv\u00eda para a realidade galega, pois do que falaba era dun sistema educativo que <a title=\"Artigo de Miquel Mart\u00ed i Soler (Cuadernos de Pedagog\u00eda)\" href=\"http:\/\/www.youtube.com\/watch?v=2gh56iAiT7s\" target=\"_blank\">deixaba f\u00f3ra unha boa parte do alumnado<\/a>, cun sistema de selecci\u00f3n baseado nos exames e nas notas. Un sistema que \u00ab<a title=\"Blog EducaRueca\" href=\"http:\/\/www.educarueca.org\/spip.php?article552\" target=\"_blank\">segregaba e reproduc\u00eda<\/a>\u00bb, por dicilo cos termos que logo definiu o soci\u00f3logo Pierre Bordieu.<\/p>\n<p>Abro o libro e, no seu interior, bato cunhas follas escritas na caligraf\u00eda min\u00fascula que eu ti\u00f1a daquela; as follas onde hai algo m\u00e1is de corenta anos fun anotando as reflexi\u00f3ns que me provocaba a lectura, as\u00ed como algunhas citas textuais, entre as que est\u00e1n estas que copio aqu\u00ed:<\/p>\n<p style=\"padding-left: 30px;\"><em>V\u00f3s dicides que suspendedes s\u00f3 os cretinos e os ap\u00e1ticos. Daquela, sostedes que Deus fai nacer os cretinos e os ap\u00e1ticos na casa dos pobres. Mais Deus non comete estes desaires co pobres. \u00c9 m\u00e1is probable que sexades v\u00f3s quen os cometedes.<\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 30px;\"><em>Co\u00f1ecer os fillos dos pobres e amar a pol\u00edtica \u00e9 todo un. Non \u00e9 posible amar a criaturas marcadas por leis inxustas, e non desexar leis mellores (\u2026) E nestes tempos, \u00bfcomo queredes amar, se non \u00e9 coa pol\u00edtica, ou co sindicato, ou coa escola? Xa non \u00e9 o tempo das esmolas, sen\u00f3n o das opci\u00f3ns.<\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 30px;\"><em>28 apol\u00edticos + 3 fascistas = 31 fascistas.<\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 30px;\"><em>O profesor apol\u00edtico pasa a ser un dos 411.000 parvos \u00fatiles que o amo armou con actas e carn\u00e9s de notas. <\/em><\/p>\n<p style=\"padding-left: 30px;\"><em>A aut\u00e9ntica cultura consiste en d\u00faas cousas: pertencer \u00e1 masa e dominar a linguaxe. Unha escola que selecciona, destr\u00fae a cultura. Aos pobres, pr\u00edvaos do medio de expresi\u00f3n. Aos ricos, pr\u00edvaos do co\u00f1ecemento das cousas.<\/em><\/p>\n<p>\u00abOs custodios do facho apagado.\u00bb Cantas veces non reflexionei sobre esta definici\u00f3n dos ensinantes que fac\u00edan no libro! Os <a title=\"Nova Escola Galega\" href=\"http:\/\/www.nova-escola-galega.org\/\" target=\"_blank\">mestres e mestras<\/a> que naqueles anos so\u00f1abamos con <a title=\"Publicaci\u00f3ns pedag\u00f3xicas Galicia\" href=\"http:\/\/www.nova-escola-galega.org\/almacen\/documentos\/RGE_50_presentaci%C3%B3n.pdf\" target=\"_blank\">cambiar o mundo<\/a> desde as aulas deb\u00e9moslle moito a <em>Carta a una maestra<\/em>; un libro que, \u00e1 vista do retroceso que se est\u00e1 a perpetrar no noso sistema educativo, volve cobrar amarga actualidade. Que ben o soubo reflectir EL ROTO na <a title=\"Vi\u00f1eta de EL ROTO\" href=\"http:\/\/elpais.com\/elpais\/2012\/10\/25\/vinetas\/1351180299_057277.html\" target=\"_blank\">vi\u00f1eta publicada en EL PA\u00cdS<\/a> do pasado 26 de outubro!<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Carta a una maestra. Alumnos de la escuela de Barbiana. Nova Terra, 1970 Lin este libro na Coru\u00f1a, no ano 1972. Tras regresar de Barcelona, estaba facendo os estudos de mestre na Escola de Maxisterio. Entre alg\u00fans e algunhas de n\u00f3s, circulaban unha serie de libros que non ti\u00f1a nada que ver co que dabamos [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":7426,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[45],"tags":[],"class_list":["post-7364","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-blog-afp"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/agustinfernandezpaz.gal\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7364","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/agustinfernandezpaz.gal\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/agustinfernandezpaz.gal\/es\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/agustinfernandezpaz.gal\/es\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/agustinfernandezpaz.gal\/es\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7364"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/agustinfernandezpaz.gal\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7364\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/agustinfernandezpaz.gal\/es\/wp-json\/wp\/v2\/media\/7426"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/agustinfernandezpaz.gal\/es\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7364"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/agustinfernandezpaz.gal\/es\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7364"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/agustinfernandezpaz.gal\/es\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7364"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}